Σακχαρώδης διαβήτης: Ενα χρόνιο νόσημα με μεγάλο κόστος

Σακχαρώδης διαβήτης: Ενα χρόνιο νόσημα με μεγάλο κόστος

Ο σακχαρώδης διαβήτης είναι μια μεταβολική ασθένεια η οποία χαρακτηρίζεται από αύξηση της συγκέντρωσης του σακχάρου στο αίμα και αποτελεί διαταραχή του μεταβολισμού της γλυκόζης, των λιπιδίων και των πρωτεϊνών, είτε ως αποτέλεσμα ελαττωμένης έκκρισης ινσουλίνης είτε λόγω ελάττωσης της ευαισθησίας των κυττάρων του σώματος στην ινσουλίνη.  

Ο σακχαρώδης διαβήτης αποτελεί παγκοσμίως το δεύτερο κατά σειρά χρόνιο νόσημα σε κόστος αντιμετώπισης μετά την αρτηριακή υπέρταση. Εκτός από τη φαρμακευτική θεραπεία, οι χρόνιες επιπλοκές, όπως οι ακρωτηριασμοί, η τύφλωση και η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια και η συχνή νοσηλεία των ασθενών με διαβήτη, συμβάλλουν σημαντικά στην αύξηση του κόστους αντιμετώπισής του.

Ο σακχαρώδης διαβήτης διακρίνεται σε τρεις κύριες κατηγορίες:

α) Ινσουλινοεξαρτώμενος ή διαβήτης τύπου 1. β) Μη ινσουλινοεξαρτώμενος ή διαβήτης τύπου 2. γ) Διαβήτης κύησης.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, ως το 2030 περισσότερα από 400 εκατομμύρια άνθρωποι θα έχουν εκδηλώσει σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2.

Ο επιπολασμός του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2 υπολογίζεται στην Ελλάδα σε 6,1%, ενώ ως το 2025 εκτιμάται ότι θα φτάσει το 7,3%.

Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου των καρδιαγγειακών παθήσεων καθώς αυξάνει τον κίνδυνο προσβολής από αγγειακές παθήσεις της καρδιάς, του εγκεφάλου, των νεφρών, των περιφερικών αγγείων, του οφθαλμού κ.τ.λ. Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 αποτελεί επίσης την κύρια αιτία τύφλωσης και ακρωτηριασμού παγκοσμίως.

Ατομα με μεγαλύτερη πιθανότητα να παρουσιάσουν διαβήτη τύπου 2 είναι τα υπέρβαρα και παχύσαρκα άτομα, τα άτομα με συγγενή πρώτου βαθμού με διαβήτη, οι γυναίκες που παρουσιάζουν διαβήτη κυήσεως, οι γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, οι υπερτασικοί ασθενείς, καθώς και οι ασθενείς με ιστορικό αγγειακής νόσου.

Τα διαγνωστικά κριτήρια που έχουν θεσπιστεί για τη διάγνωση του σακχαρώδους διαβήτη είναι τα ακόλουθα:

  • Παρουσία κλασικών συμπτωμάτων του διαβήτη και τιμή γλυκόζης σε οποιαδήποτε στιγμή > 200 mg/dl.
  • Τιμή σακχάρου νηστείας > 126 mg/dl.
  • Καμπύλη σακχάρου: τιμή σακχάρου δύο ώρες μετά από φόρτιση με 75 g γλυκόζης από του στόματος > 200 mg/dl.

Αντιμετώπιση

Στην αντιμετώπιση του σακχαρώδους διαβήτη πολύ σημαντικό ρόλο παίζουν η έγκαιρη διάγνωση της νόσου και η εκπαίδευση του διαβητικού ασθενούς σε σχέση με τις διαιτητικές του συνήθειες, τον αυτοέλεγχο του σακχάρου και τη χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής.

Η θεραπευτική προσέγγιση για την κάλυψη των παραπάνω στόχων βασίζεται σε τρεις κύριους άξονες: την τήρηση συγκεκριμένου προγράμματος διατροφής, την αύξηση της σωματικής άσκησης και τη λήψη φαρμακευτικής αγωγής.

Η δίαιτα είναι ο ακρογωνιαίος λίθος της πετυχημένης γλυκαιμικής ρύθμισης και είναι απαραίτητη για τη ρύθμιση όλων των διαβητικών.

Ενας πολύ καλός τρόπος άσκησης για τον διαβητικό ασθενή είναι το περπάτημα διάρκειας μισής ως μιας ώρας ημερησίως.

Φαρμακευτική αγωγή

Αντιδιαβητικά δισκία: Οι ενδείξεις χορήγησης των αντιδιαβητικών δισκίων αφορούν κυρίως τους διαβητικούς τύπου 2, οι οποίοι δεν ρυθμίζονται με τη δίαιτα και την άσκηση.

Οι βασικότερες κατηγορίες αντιδιαβητικών δισκίων που κυκλοφορούν σήμερα είναι:

1. Τα ινσουλινοεκκριταγωγά δισκία, με τα οποία επάγεται η έκκριση μεγαλύτερης ποσότητας ινσουλίνης από το πάγκρεας.

2. Τα φάρμακα που μειώνουν την αντίσταση στην ινσουλίνη και έτσι έμμεσα διευκολύνουν τη δράση της στους ιστούς.

3. Πρόσφατα κυκλοφόρησαν και δύο νέες κατηγορίες φαρμάκων, οι γλυπτίνες και τα ινκρετινομιμητικά.

Ινσουλίνη: Η θεραπεία με ινσουλίνη ενδείκνυται στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1, στον διαβήτη κύησης και στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 όταν αποτύχουν τα άλλα μέτρα.

Στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 η χορήγηση ινσουλίνης γίνεται εφ’ όρου ζωής και είναι απαραίτητη για την εξασφάλιση των επιθυμητών επιπέδων γλυκόζης.

Η συχνότητα των επιπλοκών λόγω του σακχαρώδους διαβήτη μειώνεται όσο καλύτερα ρυθμίζονται οι τιμές του σακχάρου στο αίμα. Οι επιπλοκές του σακχαρώδους διαβήτη διακρίνονται σε οξείες και χρόνιες.

Ο έλεγχος του σωματικού βάρους, η τακτική άθληση και η έγκαιρη διάγνωση και  αντιμετώπιση των παραγόντων κινδύνου συμβάλλουν σημαντικά στην πρόληψη του σακχαρώδους διαβήτη και των επιπλοκών του.

Ο κ. Ζαδάλλα Μούσλεχ είναι ενδοκρινολόγος, πρόεδρος της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας – Πανελλήνιας Ενωσης Ενδοκρινολόγων.

via